Σημεία της ομιλίας του ΜΙΧΑΛΗ ΧΑΛΑΡΗ* στην εκδήλωση με θέμα “Σοσιαλδημοκρατία: Νέες Απαντήσεις μετά την Πανδημία”

Καλημέρα, να ευχαριστήσω κι εγώ με τη σειρά μου όλες και όλους τους συμμετέχοντες ομιλητές στη σημερινή μας εκδήλωση .

Αλλά και όλους εσάς που μας παρακολουθείτε και όλο αυτό το διάστημα δείξατε έντονο ενδιαφέρον για την εκδήλωση αυτή ανεβάζοντας πολύ ψηλά  τις προσδοκίες  όλων μας. Ελπίζουμε στο τέλος η εκδήλωση μας να φανεί αντάξια των προσδοκιών σας.

Οι Κινήσεις Πολιτών για τη Σοσιαλδημοκρατία, ιδρυτική συνιστώσα της Δημοκρατικής Συμπαράταξης και του Κινήματος Αλλαγής, αφού δώσαμε όλα αυτά τα χρόνια μια σειρά από σκληρές μάχες για την στήριξη του κοινού μας εγχειρήματος, του ΚΙΝΗΜΑΤΟΣ ΑΛΛΑΓΗΣ,

  • Συνεχίζουμε γιατί το οφείλουμε στην ιστορική διαδρομή του χώρου, στην προσφορά του στην ελληνική κοινωνία και στους αγώνες των στελεχών του,
  • Συνεχίζουμε αναλαμβάνοντας νέες πρωτοβουλίες διαλόγου για βαθύτερη και τολμηρότερη σύγκλιση και ανασυγκρότηση των δυνάμεων του μεταρρυθμιστικού κέντρου, του δημοκρατικού σοσιαλισμού και της πολιτικής οικολογίας ώστε να εκσυγχρονιστούμε, να μετεξελιχθούμε στον ισχυρό φορέα της σοσιαλδημοκρατίας που έχει ανάγκη η χώρα μας.

Δεν μας έχουν μείνει ούτε πολλές ευκαιρίες, ούτε πολύς χρόνος. Και είναι βαθιά μας πεποίθηση ότι τα όνειρα μας οφείλουν να είναι πιο δυνατά από τις αναμνήσεις μας.

Η χώρα μας, όπως άλλωστε όλος ο κόσμος, υφίσταται τις συνέπειες των καταιγιστικών εξελίξεων που προκύπτουν από την πανδημία και τις τεράστιες κοινωνικές και οικονομικές αλλαγές που αυτή επισύρει, καθώς και τις σοβαρές γεωπολιτικές ανακατατάξεις, αλλά και τις δοκιμασίες της δυτικής δημοκρατίας, όπως αυτές εκφράστηκαν τελευταία στις ΗΠΑ.

Παρά την ιδεολογική ηγεμονία της Νέας Δημοκρατίας και της διείσδυσής της στον χώρο του Κέντρου, είναι σαφές ότι η επόμενη περίοδος θα είναι μεστή αλλαγών που θα επηρεάσουν τον κοινωνικό ιστό της χώρας.

Οι πολιτικοί επιστήμονες που έχουν μελετήσει το πολιτικό Κέντρο συγκλίνουν γενικά στο ότι δεν υπάρχει διακριτή Κεντρώα ιδεολογία. Το Κέντρο συνθέτει και χρησιμοποιεί στοιχεία από τα δεξιά (αγορά, τάξη και ασφάλεια) αλλά και από αριστερά (ρύθμιση, αναδιανομή, πολιτικά δικαιώματα). Είναι περισσότερο  πεδίο πολιτικού πολιτισμού: συναίνεση, αποφυγή μισαλλοδοξίας, ηπιότητα, πραγματισμός. Και είναι ο συνήθης τρόπος διακυβέρνησης σε περιόδους ομαλότητας: πολιτικές που συνθέτουν και εξισορροπούν διαφορετικές προτεραιότητες και διαφορετικές κοινωνικές ανάγκες. Σε περιόδους κρίσεων, ανατροπών και ρήξεων δεν περπατάει η “κεντρώα” διακυβέρνηση. Χρειάζονται καινοτόμες πολιτικές και ριζοσπαστικές μεταρρυθμίσεις. Στις περιόδους όμως ανατροπών το Κέντρο διαχωρίζεται στις δύο συνιστώσες του: κεντροδεξιά και κεντροαριστερά. Που φυσικά διατηρούν διαύλους επαφής.

Το Κέντρο στην Ελλάδα πάντα ήταν αριστερόστροφο…

Ο όρος Κέντρο πρωτοχρησιμοποιήθηκε στην Ελλάδα από τον Πλαστήρα στην ΕΠΕΚ που εξέφραζε όσους πήραν μέρος στην αντίσταση χωρίς να ανήκουν στο ΚΚΕ: αριστεροί Βενιζελικοί, αγροτικοί, σοσιαλιστές του Σβώλου και του Τσιριμώκου (που δεν συμμετέχουν οργανωτικά αλλά οι οπαδοί τους ψηφίζουν ΕΠΕΚ). Ακόμα και αντιστασιακές δυνάμεις εκτός ΕΑΜ όπως η αριστερή πτέρυγα του ΕΔΕΣ υπό τον Κομνηνό Πυρομάγλου αλλά και ο Καρτάλης στήριξαν ΕΠΕΚ. Ζητούσε ειρήνευση, συμφιλίωση και αμνήστευση. Και κοινωνική, φιλοεργατική πολιτική Δεν ήταν λοιπόν ουδέτερο εκείνο το Κέντρο. Ήταν η μετριοπαθής δημοκρατική αριστερά. Και τα μέλη της αποκλήθηκαν “συνοδοιπόροι” από την εθνικόφρονα μετεμφυλιακή δεξιά και διώχθηκαν απηνώς- μαζί με τους οπαδούς του ΚΚΕ.

Για να δούμε τι αναμένουμε όμως…

  • Αναμένεται μεγάλη οικονομική κρίση που θα ακολουθήσει το τέλος της πανδημίας και οι συνέπειες που θα έχει στην κοινωνία οφείλουν να μας αφυπνίσουν, καθώς τα πρώτα αρνητικά σημάδια σε όλους σχεδόν τους δείκτες είναι πλέον απολύτως ορατά.
  • Η ανάπτυξη της τεχνολογίας επιταχύνεται και δημιουργεί νέα δεδομένα στον κόσμο της εργασίας.
  • Η μεσαία τάξη δέχεται ισχυρά πλήγματα κυρίως λόγω της πανδημίας. Στο τμήμα που αντέχει δημιουργούνται ανακατατάξεις.
  • Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις βρίσκονται σε αχαρτογράφητα νερά. Η κυριαρχία του Διαδικτύου δημιουργεί νέα δεδομένα.
  • Η κοινωνική κινητικότητα ξεφεύγει από τα προβλέψιμα δεδομένα της ανάπτυξης της ελεύθερης αγοράς και δημιουργεί νέες αντιθέσεις.
  • Η πανδημία δημιουργεί έναν νέο virtual κόσμο που πρέπει να ερμηνεύσουμε.
  • Οι δανειστές επιμένουν ήδη για την άμεση εφαρμογή του πτωχευτικού νόμου, η ψήφιση του οποίου διαφημίστηκε ως η μεγαλύτερη παρέμβαση υπέρ των υπερχρεωμένων νοικοκυριών, αλλά οι συνέπειές του θα είναι τέτοιες που η κυβέρνηση δεν τολμά εν μέσω πανδημίας να τον υλοποιήσει.
  • Ίδια επιμονή υπάρχει από τους δανειστές και τους τραπεζίτες και για τους πλειστηριασμούς, ενώ το τέλος των αναστολών και το άνοιγμα του λιανεμπορίου και κυρίως της εστίασης θα γιγαντώσει την ανεργία, με όλες τις ενδείξεις να δείχνουν ότι μπορεί ο αριθμός των ανέργων να ξεπεράσει και τον αριθμό της εποχής των μνημονίων!

Καταρχάς επισημαίνεται το πρωτόγνωρο φαινόμενο τα εμφανή προβλήματα στην άσκηση της διακυβέρνησης της χώρας να μην μπορούν να προσδώσουν πόντους ούτε στην αξιωματική αντιπολίτευση ούτε στο ΚΙΝΑΛ.

Ενάμιση χρόνο μετά τις εκλογές και τα 2 κόμματα  αντί να εισπράττουν οφέλη ως είθισται με βάση την πολιτική ιστορία μας, χάνουν από τη δημοτικότητα τους. Προκύπτει αβίαστα λοιπόν ότι α) οι εποχές αλλάζουν άρα και το πρότυπο αντιπολίτευσης οφείλει να αλλάξει β) οι σημερινές ηγεσίες του ΣΥΡΙΖΑ και του ΚΙΝΑΛ δυσκολεύονται να αντιληφθούν και να θέσουν τα σύγχρονα προβλήματα, να δώσουν μια νέα πνοή.

Αυτή η κατάσταση οδηγεί σε ένα βασικό πολιτικό έλλειμμα, την απουσία εναλλακτικού πόλου στο πολιτικό σύστημα της χώρας μας που πρέπει να θεραπευτεί.  Η θεραπεία του δεν αντιμετωπίζεται με ρηχές πολιτικές και, βασικά, δεν αρκεί η φθορά των κυβερνώντων.

Υπάρχει βαθιά δομική κρίση του πάλαι ποτέ ηγεμονικού προοδευτικού χώρου που κυριάρχησε στη Μεταπολίτευση. Η λεγόμενη νέα μεταπολίτευση, θέτει για τον παλαιό προοδευτικό χώρο (Κέντρο και αριστερά) απαιτήσεις ριζικής επανατοποθέτησης. Απαιτήσεις σε δύο επίπεδα: νέου ιδεολογικού και πολιτικού λόγου και, ταυτόχρονα, εμφάνισης αξιόπιστου πολιτικού προσωπικού με διαχειριστική επάρκεια.

Η αναμονή του βλέποντας και κάνοντας, εκτιμώ ότι είναι μια θνησιγενής επιλογή. Ανεξάρτητα της πανδημίας και των δυσκολιών της, το Κίνημα  Αλλαγής δεν έχει κάποιο λόγο να αναμένει απλά τις εξελίξεις. Δεν βοηθάει ούτε μία μεγάλη εσωκομματική προεκλογική εκστρατεία, αλλά και  ουσιαστικά δεν οδηγεί κάπου αυτή η ιστορία.

Τα πρόσωπα, συλλογικότητες και δίκτυα εντός ΚΙΝ.ΑΛ. και οι οργανωμένες συλλογικότητες εκτός αυτού απεμπλεκόμενα από τα δομικά προβλήματα που προκύπτουν από αδυναμίες, εσωστρέφειες, ιδεολογική ή άλλη προσκόλληση σε επιλογές του παρελθόντος και διαμάχες ηγεσίας, οφείλουμε να είμαστε επικεντρωμένοι στην επεξεργασία ενός μοντέλου ανάπτυξης και ευημερίας που θα ξεπερνά τόσο τον κρατισμό όσο και τον αντίθετό του που δίνει την αποκλειστική πρωτοκαθεδρία στις αγορές.

Η Σοσιαλδημοκρατία που θέλουμε εμείς,  η Σοσιαλδημοκρατία3.0, οφείλει να κάνει προτάσεις σε έναν νέο κόσμο όπου το ένα τρίτο των εργαζομένων, θα είναι χωρίς εργασία.

Η Σοσιαλδημοκρατί3.0 πρέπει να κάνει την υπέρβασή της και να ξεφύγει από τα παραδοσιακά συνθήματα.

Εμείς ως «Κινήσεις»  εργαζόμαστε συμπράττοντας με κάθε ενδιαφερόμενο, πρόσωπο ή συλλογικότητα, για τη δημιουργία της νέας προοδευτικής ταυτότητας και την εκπόνηση πολιτικών για μια παραγωγική Ελλάδα σε μια δημοκρατική και αλληλέγγυα Ευρώπη.

Ως «Κινήσεις Πολιτών για την Σοσιαλδημοκρατία» συμμετέχουμε στο Κίνημα Αλλαγής διότι θεωρούμε ότι παραμένει ο μόνος φορέας με ξεκάθαρο προσανατολισμό στις αρχές της Σοσιαλδημοκρατίας.

Οφείλουμε να ασχοληθούμε με τη δημιουργία νέας ταυτότητας μέσω της εκπόνησης πολιτικών για μια παραγωγική Ελλάδα που θα δημιουργήσει νέο πλούτο, θα μειώσει τις ανισότητες, θα αυξήσει τις θέσεις εργασίας, θα ενισχύσει το κοινωνικό κράτος, θα βελτιώσει την παραγωγική καινοτομία, θα βελτιώσει τα εισοδήματα των εργαζομένων και την κερδοφορία των επιχειρήσεων. Και θα ενισχύσει το κοινωνικό κράτος. Οφείλουμε να ασχοληθούμε με το πως θα αναστήσουμε τους μη προνομιούχους ταξικά-κοινωνικά-παραγωγικά,

Η διεύρυνση της πολιτικής δημοκρατίας πρέπει να συνοδεύεται από την ενίσχυση και διεύρυνση της οικονομικής δημοκρατίας με την ισότιμη συμμετοχή του κράτους, του ιδιωτικού τομέα και του συνεργατισμού στην οικονομική ανάπτυξη, την κατανομή των εισοδημάτων και την απασχόληση.

Το οικονομικό μοντέλο που κυριάρχησε είναι μέρος του προβλήματος.

Η Ελλάδα, χρειάζεται ένα άλλο παραγωγικό μοντέλο προσαρμοσμένο στον απαιτητικό σημερινό κόσμο της παγκοσμιοποίησης, της 4ης βιομηχανικής επανάστασης και των νέων κινδύνων που δημιουργούν η κλιματική κρίση, οι πανδημίες και η γήρανση του πληθυσμού.

Η επιτυχία του μοντέλου αυτού απαιτεί δημιουργία επιτελικού κράτους (απλοποίηση διοικητικών διαδικασιών, πλήρης ψηφιοποίηση, ουσιαστική λειτουργία των ανεξάρτητων αρχών για την διασφάλιση του υγιούς ανταγωνισμού) και προσήλωση στην πρωτογενή παραγωγή προϊόντων για την χώρα, επιμονή στην «πράσινη» ανάπτυξη με περιβαλλοντικές πολιτικές, στροφή στα δεδομένα της «ψηφιακής επανάστασης».

Επίσης, απαιτεί την αξιοποίηση των συγκριτικών πλεονεκτημάτων της χώρας για νέες επενδύσεις σε μεταποίηση, νέες τεχνολογίες, ενέργεια, πράσινη, μπλε και ασημένια οικονομία, συμπλέγματα τουρισμού-αγροδιατροφής-πολιτισμού (π.χ. ενεργειακοί συνεταιρισμοί, οικιστικοί συνεταιρισμοί, συνεργατική αξιοποίηση των σχολαζουσών γαιών, με καινοτόμες μορφές αγροτικής εκμετάλλευσης (π.χ. βιολογικές καλλιέργειες) και logistics αλλά και την κοινωνική επιχειρηματικότητα.

Ακόμη απαιτεί την ιεράρχηση των σημερινών αναγκών για ψηφιακό μετασχηματισμό, άρση των ανισοτήτων, προστασία του περιβάλλοντος, ενεργειακά και ευρυζωνικά δίκτυα, εκσυγχρονισμό των υποδομών σε μεταφορές, πολιτική προστασία, αναβάθμιση των δημόσιων συστημάτων υγείας, παιδείας, έρευνας και διά βίου μάθησης.

Σημαντικός συντελεστής για την επιτυχία θα είναι η δημιουργία ευνοϊκού οικοσυστήματος για τις μικρές, πολύ μικρές και μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

Η ενδυνάμωση του συνεργατισμού και των επιχειρήσεων της κοινωνικής οικονομίας, για να μπορούν να παίξουν τον κρίσιμο ρόλο τους στην διαχείριση και στην υπέρβαση της κρίσης της πανδημίας για την παροχή αγαθών και υπηρεσιών  κοινωνικού χαρακτήρα, την αντιμετώπιση της ενεργειακής φτώχειας, την στέγασης, την φροντίδα παιδιών, ηλικιωμένων και ατόμων των ευάλωτων ομάδων.

Μας ενδιαφέρει κυρίως το πως θα υπερασπιστούμε τους μη προνομιούχους στην παραγωγή και στην κοινωνία, το πώς θα απαλλαγούμε από τον λαϊκισμό, τις πελατειακές σχέσεις και τις συντηρητικές πολιτικές που δημιουργούν και εντείνουν τις παλαιές και νέες ανισότητες.

Είναι δε πολιτικά αφελείς, όσοι πιστεύουν ότι  η ηγεμονία της Δεξιάς μπορεί να  σβήσει με τη φθορά της κυβέρνησης της ή με τη συνεργασία ΣΥΡΙΖΑ – ΚΙΝΑΛ.

Στόχος μας η ανασυγκρότηση της ευρύτερης προοδευτικής παράταξης με εκσυγχρονιστικό πνεύμα, με δημοκρατικές και συμμετοχικές διαδικασίες χωρίς αποκλεισμούς. Η προσέγγιση μεταξύ τους των διάσπαρτων δυνάμεων της παράταξης μας πρέπει να γίνει σε ιδεολογική και προγραμματική και όχι σε τυχοδιωκτική και καριερίστικη βάση. Όσο οι κ. Μητσοτάκης και κ. Τσίπρας επιδιώκουν το  άνοιγμα στο Κέντρο και στην Σοσιαλδημοκρατία ψαρεύοντας πρώην βουλευτές και υπουργούς του ΠΑΣΟΚ που προσχωρούν στη ΝΔ και στον ΣΥΡΙΖΑ για να συνεχίσουν την καριέρα τους οι οιωνοί δεν είναι καλοί.

Αν στον χώρο της ευρύτερης κεντροαριστεράς εμφανιζόταν μια ταλαντούχα προσωπικότητα με ένα ελκυστικό εθνικό και κυβερνητικό αφήγημα, πιστεύουμε ότι τα πράγματα θα εξελίσσονταν διαφορετικά.

Να συμφωνήσουμε ότι οι αποκλεισμοί, οι βυζαντινισμοί και η δαιμονοποίηση της κάθε διαφορετικής άποψης,  δεν χωράνε στην παράταξη μας  και δεν μπορούν να χαρακτηρίζουν την λειτουργία μας.  Πρέπει την δημοκρατική λειτουργία που ευαγγελιζόμαστε για το κράτος και την κοινωνία μας να την εφαρμόσουμε καταρχήν στο κόμμα μας. Δια του παραδείγματος εξάλλου πείθουμε. Ή θα αλλάξουμε ριζικά, λόγο, στρατηγική, πρόσωπα και μοντέλο λειτουργίας ή θα οδηγηθούμε σταδιακά στην συρρίκνωση και την μετατροπή μας σε μουσειακό έκθεμα.

Οι επιλογές μας για την ηγεσία θα εξαρτηθούν από την δημόσια εκφρασμένη ιδεολογική – πολιτική ταυτότητα των υποψηφίων και όχι την επικοινωνιακή γοητεία, τις παρασκηνιακές διαπραγματεύσεις και τους συσχετισμούς.

Εν Κατακλείδι, βασικός στόχος μας η διατήρηση ζωντανής της συζήτησης, πέρα από τα τρέχοντα και τα επικαιρικά, για το νέο στίγμα και το νέο όραμα μιας Ανανεωτικής Αριστερής και Οικολογικής Ευρωπαϊκής Σοσιαλδημοκρατίας, αφενός επιδιώκοντας τη συγκρότηση μιας ιδεολογικής και πολιτικής πλατφόρμας που θα μπορέσει στο εγγύς μέλλον να αποτελέσει την βάση ευρύτερων συγκλίσεων στον προοδευτικό χώρο αφετέρου δίνοντας προοπτικές επίλυσης στα υπαρκτά προβλήματα που αντιμετωπίζουν η κοινωνία, και οι πολίτες της.

Η Ομιλία και ολόκληρη η εκδήλωση ζωντανή https://www.youtube.com/watch?v=p6JiTKiwyaY

(*) Γραμματέας των ΚΙΝΗΣΕΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΣΟΣΙΑΛΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

ΣΧΟΛΙΑ

Αυτός ο ιστότοπος χρησιμοποιεί το Akismet για να μειώσει τα ανεπιθύμητα σχόλια. Μάθετε πώς υφίστανται επεξεργασία τα δεδομένα των σχολίων σας.